BÁC HỒ VỚI QUÊ HƯƠNG NGHỆ AN

                                                 
 
          Quê hương Nghệ An có vinh dự lớn là nơi sinh ra nhiều nhà yêu nước và hoạt động cách mạng nổi tiếng, nhiều danh nhân văn hóa, trong đó Chủ tịch Hồ Chí Minh là người con ưu tú tiêu biểu nhất. "Hơn 60 năm qua, từ buổi thiếu niên cho đến phút cuối cùng, Hồ Chủ Tịch đã cống hiến trọn đời mình cho sự nghiệp cách mạng. Người đã trải qua một cuộc đời oanh liệt, đầy gian khổ hy sinh, vô cùng cao thượng và phong phú, vô cùng trong sáng và đẹp đẽ". (Điếu văn của BanChấp hành TW Đảng Lao động Việt Nam).
          Như chúng ta đã biết, gia đình Bác Hồ là gia đình trí thức nghèo, nguồn gốc nông dân lao động. Từ cụ Nguyễn Sinh Nhậm, Cụ Hà Thị  Hy (ông nội, bà nội), cụ Hoàng Đường, Cụ Nguyễn Thị Kép (ộng ngoại, bà ngoại) đến ông Nguyễn Sinh Sắc, bà Hoàng Thị Loan và các con là Nguyễn Thị Thanh, Nguyễn Tất Đạt, Nguyễn Tất Thành đều là những người lao động. Những thành viên đó đã sống và đã  hiểu một cách sâu sắc nỗi cực khổ, vất vả của nhân dân lao động. Những thành viên trong gia đình Bác Hồ là những người hiếu học, say sưa tìm tòi và hiểu biết, lại sớm tiếp thu được những giá trị văn hóa, đạo đức truyền thống của quê hương.  Và người thiếu niên Nguyễn Tất Thành đã sớm nhận được sự quan tâm dạy bảo, giáo dục của ông bà, cha mẹ, những thầy giáo, đều là những người có tâm huyết, yêu nước thương dân, mong muốn con cháu mình, học trò mình sớm trở thành người có ích cho dân, cho nước.
          Quê hương Nam Đàn, Nghệ an là cái nôi hun đúc nên người thiếu niên yêu nước Nguyễn Tất Thành. Đây là nơi có truyền thống hiếu học, trọng đạo lý, có truyền thống yêu nước, chống ngoại xâm, nơi có nhiều danh nhân, nhiều di tích lịch sử. Ngay trong làng Kim Liên cũng có nhà ái quốc Vương Thúc Mậu phất cớ Cần Vương, lập đội Chung nghĩa binh đánh giặc Pháp. Thời niên thiếu của Bác, dư âm của cuộc khởi nghĩa Phan Đình Phùng, Cao Thắng, một cuộc khởi nghĩa chống giặc Pháp lớn nhất trong phong trào Cần Vương, đã tác động mạnh vào tâm trí Bác. Gương yêu nước của các bậc cha chú như thấy giáo Vương Thúc Quý hoặc Cụ Phan Bội Châu, đã ảnh hưởng đáng kể đến sự hình thành tư chất của Nguyễn Tất Thành. Là vùng đất có bề dày lịch sử và tầm rộng văn hóa này là nơi đã sinh ra Bác và nuôi Bác lớn khôn. Một chính khách nước ngoài đã cảm nhận, đánh giá :" Không một bộ phận nào của Việt Nam lại dễ để lại những dấu vết sâu sắc như khu vực này. Mảnh đất đã sản sinh ra những con người làm ra lịch sử.        Bác đau nỗi đau mất nước, Lòng thương nước, thương nhà quyện vào nhau. Ở Bác, cái gốc sâu trên đất quê không là sự trở ngại, trái lại còn tạo một môi cho những hoạt động tinh thần quý giá của các giới trí thức văn hóa, khoa học, nghệ thuật. Và chính từ hiệu quả của những hoạt động đó, trên hành trình lịch sử của dân tộc thế kỷ thứ XX mà Bác đã trở thành một biểu tượng cho sự hội tụ, sự kết tinh và tỏa sáng những khát vọng đấu tranh giành độc lập đan ta.
          Bác Hồ rất khâm phục tinh thần yêu nước thương nòi của các bậc cha anh, nhưng Bác đã đổi mới sự lựa chọn trong việc tìm đường cứu nước. Người đi sang phương Tây, tìm hiểu cuộc cách mạng tư sản, nơi đề xướng những tư tưởng "tự do, bình đẳng, bác ái" để xem cách người ta làm rồi trở về giúp đồng bào trong sự nghiệp giải phóng. Con đường Bác chọn không giống với con đường đi về phía Đông của nhiều nhà yêu nước khác.
          Sự ra đi tìm đường, cứu nước của Bác là sự ra đi tìm kiếm những giá trị văn hóa mới để cứu dân, cứu nước, có sự kết hợp hài hòa giữa văn hóa phương Đông và phương Tây, lại vừa giữ được bản sắc dân tộc. Tư tưởng văn hóa lớn của Bác là tư tưởng Không có gì quý hơn độc lập tự do.
          Là một nhà yêu nước vĩ đại, một người học trò trung thành của Các Mác và Lê Nin, Bác Hồ đã nêu cao tình thần triệt để chống chủ nghĩa đế quốc, đã cống hiến cả đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng loài người. Bác thể hiện sự kết tinh những truyền thống tốt đẹp nhất của dân tộc Việt Nam với tư tưởng cách mạng triệt để của thời đại, tư tưởng của chủ nghĩa Mác – Lê Nin.
           Đồng chí Phạm Văn Đồng trong buổi gặp mặt đại biểu cán bộ và nhân dân Nghệ An ngày 19/5/1985 đã nói : " Chủ tịch Hồ Chí Minh là người có tầm nhìn cao rộng và sâu xa, xuyên qua lịch sử, bao quát không gian, thấy sáng tương lai, mở ra những bước ngoặt vĩ đại, đưa dân tộc ta từ cảnh nô lệ lầm than ra ánh sáng độc lập tự do, từ một đất nước ít ai biết đến trở thành người chiến sỹ tiêu biểu cho cả loài người tiến bộ yêu mến và khâm phục. Đó là tầm nhìn có ý nghĩa chiến lược, nhìn thấy con đường cứu nước là con đường cách mạng vô sản, độc lập dân tộc gặp gỡ và hòa nhập với CNXH, chủ nghĩa yêu nước gắn liền với chủ nghĩa quốc tế vô sản, cách mạng giải phóng dân tộc và cách mạng XHCN quyện vào nhau trong không gian và thời gian, ở một nước và trên toàn thế giới".
          Ở Bác, tỏa sáng một tình thương sâu nặng và bao la; thương dân, thương nước, thương nhà, thương quê, thương đồng chí, đồng bào trong nước và quốc tế. Tình thương ấy là sức mạnh tinh thần vô giá, là cơ sở của những nghị lực phi thường cho một cuộc đời đấu tranh oanh liệt.
          Khi từ biệt thế giới này, Bác đã "để lại muôn vàn tình thân yêu cho toàn dân, toàn Đảng, cho toàn thể bộ đội, cho các cháu thanh niên và nhi đồng. Bác "cũng gửi lời chào thân ái đến các đồng chí, các bầu bạn và các cháu thanh niên, nhi đồng quôc tế" (Di chúc). Tình thương của Bác đã không còn biên giới quốc gia, dân tộc mà đã hướng tới và  hòa nhập vào tình thương nhân loại.
          Bác Hồ của chúng ta có một phong cách đặc biệt. Đó là phong cách gần gũi quần chúng, phong cách truyền thống của người Việt Nam.
          Mặc dù đi xa quê hương mấy mươi năm, đi khắp thế giới, thông thạo nhiều thứ tiếng, hiểu biết nhiều nền văn hóa các dân tộc trên thế giới, nhưng ở Bác Hồ của chúng ta luôn in đậm những phẩm chất của vùng quê Xứ Nghệ. Bác đã vượt lên các lễ giáo, những hạn chế đối với con người Nghệ An. Bác đã giữ gìn và phát huy những gì tốt đẹp trong bản chất con người quê hương, Ở Bác "tỏa ra một thứ văn hóa, không phải văn hóa Âu Châu mà có lẽ là một nền văn hóa tương lai". Bác là con người mà như NQ của UNESCO đã nói là: "Sự đóng góp quan trọng về nhiều mặt trong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục và nghệ thuật đã kết tinh truyền thống văn hóa hàng ngàn năm của nhân dân Việt Nam.
          Tình cảm của Bác Hồ đối với quê hương thật là sâu nặng. Ba mươi năm xa Tổ quốc, Bác đã theo sát phong trào cách mạng trong nước, trong tỉnh. Các cảnh áp bức bóc lột dã man của đế quôc Pháp đối với dân "bản xứ" mà Bác đã từng chứng kiến ngay trên mảnh đất quê hương thời còn trẻ đã được Bác tố cáo trong các báo: Người cùng khổ, nhân đạo, Đời sống công nhân, trong tác phẩm "Bản án chế độ Thực dân Pháp". Đọc lại bài "Nghệ Tĩnh đỏ" mà Bác viết ngày 19/12/1931 gửi Đông phương bộ của Quốc tế cộng sản, chúng ta thấy Bác hiểu sâu sắc về đất nước, con người và phong trào đấu tranh ở Nghệ An như thế nào. "Địa thế hai tỉnh nhiều rừng núi, đất đai cằn cỗi, nông giang chẳng có, ở đây thường xảy ra lụt bão. Do đó nhân dân đói khát và nơi ăn chốn ở rất khổ sở, sưu thuế nặng nề và nạn áp bức chính trị làm cho cảnh ngộ của họ càng cực hơn.
          Nhân dân Nghệ Tĩnh nổi tiếng cứng đầu. Trong thời kỳ Pháp xâm lược cũng như trong các phong trào cách mạng quốc gia (1905 -1925) Nghệ Tĩnh đã nổi tiếng. Trong cuộc đấu tranh hiện nay, công nhân và nông dân Nghệ Tĩnh vẫn giữ vững truyền thống cách mạng của mình.
Từ những năm 20-30 của thế kỷ XX, Nghệ Tĩnh là nơi có nhiều thanh niên xuất dương sang Thái Lan, sang Trung Hoa. Những thanh niên này may mắn được gặp Bác và được Bác đào tạo trở niên những cán bộ cốt cán đem chủ nghĩa Mác – Lê Nin truyền bá vào trong nước, xây dựng Đảng và lãnh đạo phong trào cách mạng. Vinh cùng với Hà Nội và Sài Gòn là những địa bàn xung yếu và quan trọng của ba miền đất nước được Bác phái những cán bộ đã được huấn luyện về xây dựng phong trào, xây dựng cơ sở Đảng. Bác đã chuyển hóa những tổ chức và những người cách mạng theo khuynh hướng quốc gia sang khuynh hướng Mác xít, rồi chuyển thành tổ chức cộng sản và người cộng sản. Những hạt giống do Bác gieo mầm đã trở thành những hạt nhân, những ngọn cờ lãnh đạo phong trào cách mạng trong tỉnh và cả nước. Bác thường xuyên theo dõi phong trào cách mạng trong nước và trong tỉnh, uốn nắn những lệch lạc, thiếu sót, đảm bảo đi đúng đường lối quốc tế cộng sản và phù hợp với thực tiễn của Việt Nam. Từ khi về nước, mặc dù bận nhiều công việc, ngay cả những lúc bị đau yếu, Bác vẫn quan tâm đến phong trào cách mạng tỉnh nhà. Khi thì "Lấy danh nghĩa một người đồng chí già" để san sẽ kinh nghiệm, Khi thì lấy danh nghĩa Chủ tịch Nước để thăm hỏi tình hình địa phương. Bác vui lòng khi thấy phong trào cách mạng của tỉnh nhà có tiến bộ và kịp thời khen thưởng những địa phương và đơn vị có thành tích xuất sắc. Nhưng Bác cũng rất nghiêm khắc phê bình và ân cần dạy bảo  khi chúng ta phạm khuyết điểm.
Bác thường xuyên gửi thư thăm hỏi, nhắc nhở Đảng bộ và nhân dân tỉnh nhà đoàn kết, thương yêu động viên nhau, hăng hái tham gia vào công cuộc "kháng chiến, kiến quốc" để xứng đáng với truyền thống Xô viết Nghệ Tĩnh anh hùng. Trong hai lần về thăm quê nhà, Bác đã trực tiếp thăm hỏi, động viên, khuyên bảo Đảng bộ và nhân dân tỉnh nhà hết sức ân cần và thắm thiết. ngày 14/6/1957, trong dịp về thăm quê lần thứ nhất Bác nói:  "Tôi là một người con trong tỉnh nhà đã hơn 50 năm xa cách quê hương, hôm nay là lần đầu trở về thăm tỉnh nhà có thể nói là : quê hương nghĩa nặng tình cao, năm mươi năm ấy biết bao nhiêu tình!"
Trước khi qua đời, ngày 21/7/1969, Bác còn gửi thư cho Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh, căn dặn những điều mà Bác hằng quan tâm. Bác mong đồng bào và đồng chí tỉnh nhà ra sức phấn đấu mau trở thành một trong những tỉnh khá nhất. Đây là bức thư cuối cùng như là bản di chúc thiêng liêng của Bác đối với quê hương.
Xây dựng Đảng là mối quan tâm "trước hết" của Bác. Chúng ta vui mừng thấy rằng Đảng bộ có bước trưởng thành mới trong lãnh đạo thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược: vừa xây dựng CNXH vừa bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt nam XHCN. Trải qua muôn vàn khó khăn thử thách của chiến tranh, của những năm thiên tai ác liệt, đời sống còn thấp, Đảng bộ Nghệ An vẫn tỏ lòng trung thành với cách mạng, với chế dộ vững bước đi lên. Đảng bộ đã không ngừng đấu tranh, tự phê bình và phê bình để giữ vững và tăng cường đoàn kết nội bộ, luôn luôn coi việc "giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình". Giữ vững và phát huy truyền thống đoàn kết vẻ vang, đó là bảo vệ và phát huy di sản quý báu nhất của Đảng bộ Nghệ An.
Thấm nhuần lời Bác dạy Đảng bộ Nghệ An đã thực hiện tốt mọi  nhiệm vụ xứng đáng với truyền thống vẻ vang của mình. Trình độ của lãnh đạo được nâng cao mọi mặt, nhất là lãnh đạo kinh tế, khoa học, kỹ thuật, xây dựng con người mới, sinh hoạt nội bộ từ các cấp ủy cho đến chi bộ phải được cải tiến tự phê bình và phê bình phải được tiến hành nghiêm túc và thường xuyên. Tiếng nói trung thực phải được đề cao trong sinh hoạt đảng. Mỗi cán bộ, đảng  viên “phải thực sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư”, “phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành với nhân dân”. Như lời Bác dạy, chúng ta tiếp tục đổi mới tổ chức và cán bộ nhằm vào hiệu quả lãnh đạo, hiệu quả công tác, đảm bảo tính khoa học của tổ chức, đảm bảo tính liên tục và tính kế thừa trong công tác cán bộ. Chú trọng nhiều hơn nữa trong việc bồi dưỡng đội ngũ cán bộ trẻ, cán bộ nữ, cán bộ người dân tộc. Sử dụng và phát huy năng lực của những cán bộ đã từng trải, có kinh nghiệm trong quản lý kinh tế và xã hội, vững vàng về chính trị, có kiến thức về khoa học và kỹ thuật.
Đảng bộ đã chú trọng lãnh đạo đoàn thanh niên, thực hiện lời dạy của Bác “Bồi dưỡng thế hệ trẻ cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết”. Vừa coi trọng giáo dục lý tưởng cách mang, tiếp tục phát huy truyền thống, nâng cao trình độ mọi mặt cho thanh niên, vừa coi trọng dạy chữ kết hợp với dạy nghề để giải quyết việc làm với nhiều hình thức, giải quyết những nhu cầu về đời sống của họ phù hợp với tình hình đất nước và sức lao động của từng lứa tuổi, phát huy truyền thống tốt đẹp của quê hương.
Vình dự là quê hương sinh ra và lớn lên của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng bào và đồng chí trong tỉnh kỷ niệm 55 năm ngày Người về thăm quê lần thứ hai (09/12/1961 – 09/12/2016) và hướng về kỷ niệm 127 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh với lòng nhớ thương và biết ơn vô hạn. Dẫu rằng chúng ta không được gặp Bác về thăm quê một lần nữa nhưng cuộc đời và sự nghiệp của Bác vẫn sống mãi với non song đất nước, với quê hương xứ Nghệ “Nghĩa trọng tình cao”.
Kỷ niệm 55 năm ngày Người về thăm quê lần thứ hai đảng bộ và nhân dân Nghệ An nguyện mãi mãi đi theo con đường cách mạng của Bác đã vạch ra, quyết tâm vươn lên về tầm nhìn và năng lực hành động trong bước đổi mới. Thực hiện lời căn dặn của Bác khi viết lời tựa cho Bảo tàng Xô viết Nghệ Tĩnh ngày 03/2/1964 là: “Cán bộ đảng viên, đoàn viên, thanh niên và toàn thể đồng bào Nghệ Tĩnh cần đoàn kết chặt chẽ, phấn khởi thi đua xây dựng Nghệ An và Hà Tĩnh thành hai tĩnh gương mẫu, xứng đáng là quê hương của Xô Viết Nghệ Tĩnh anh hùng."